Σε μια ελαιόφυτη πλαγιά με θέα στον ήσυχο κόλπο Αμπελάκι του Μεγανησίου, το Amphitheatro Boutique Hotel από τους ATENO Architecture Studio μεταμορφώνει δύο υφιστάμενες πέτρινες κατοικίες σε έναν μικρό σύγχρονο ξενώνα. Η επέμβαση διατηρεί τον χαρακτήρα των αρχικών κτισμάτων, εισάγοντας νέους κοινόχρηστους χώρους, σκιασμένες διαμορφώσεις και έναν εξ ολοκλήρου επανασχεδιασμένο περιβάλλοντα χώρο.

Οι δύο ανεξάρτητοι πέτρινοι όγκοι συνδέονταν παλαιότερα με έναν ιδιόμορφο διάδρομο. Το εσωτερικό τους αναδιαρθρώθηκε πλήρως, ώστε να φιλοξενήσει έξι δωμάτια, μαζί με τους απαραίτητους χώρους υποδοχής, κουζίνας και αποθήκευσης. Αντί να αλλοιώσει τα υφιστάμενα κτίρια, η επέμβαση εισάγει μια σειρά από ήπιες προσθήκες που μετριάζουν τη γεωμετρική τους αυστηρότητα και ενισχύουν τη σχέση με το τοπίο.

 

 

Σύνδεση των δύο υφιστάμενων όγκων

Ένα μεταλλικό στέγαστρο σε γήινη απόχρωση γεφυρώνει τα δύο πέτρινα κτίρια και δημιουργεί έναν προστατευμένο κεντρικό χώρο με υπαίθρια κουζίνα. Το νέο στοιχείο διαμορφώνει μια κοινόχρηστη ζώνη ανάμεσα στους υφιστάμενους όγκους, παραμένοντας παράλληλα διακριτό από την αρχική λιθοδομή.

Μπροστά του, η πισίνα γίνεται το κεντρικό σημείο της αυλής. Σε μικρή απόσταση, ένα καμπύλο χτιστό κάθισμα αναπτύσσεται κάτω από ένα κυκλικό στέγαστρο, εισάγοντας πιο ήπιες γεωμετρίες στη σύνθεση και εξισορροπώντας τις αυστηρές γραμμές των πέτρινων κτισμάτων.

Οι νέες επεμβάσεις διαμορφώνουν ένα σύγχρονο αρχιτεκτονικό λεξιλόγιο ανάμεσα στις δύο κατοικίες. Το μέταλλο, ο σοβάς και το ξύλο συνδυάζονται με την τοπική λιθοδομή, ενώ οι ήρεμοι τόνοι διατηρούν την οπτική συνοχή του συνόλου.

Κοινόχρηστοι χώροι και ιδιωτικές αυλές

Ο περιβάλλων χώρος επανασχεδιάστηκε εξ ολοκλήρου και οργανώθηκε σε τρία επίπεδα. Στο κέντρο, η κύρια αυλή λειτουργεί ως κοινός τόπος συνάντησης, συγκεντρώνοντας την πισίνα, την υπαίθρια κουζίνα και τους σκιασμένους χώρους καθιστικού.

Γύρω της, μικρότερες υπαίθριες διαμορφώσεις εξυπηρετούν τα δωμάτια του ισογείου ως ιδιωτικές αυλές. Η διάταξη επιτρέπει στην κοινή ζωή και την απομόνωση να συνυπάρχουν μέσα στην ίδια σύνθεση, προσφέροντας τόσο χώρους συνάντησης όσο και περισσότερο προστατευμένες περιοχές σε άμεση επαφή με το τοπίο.

Η σταδιακή μετάβαση ανάμεσα στα διαφορετικά επίπεδα ιδιωτικότητας αποτελεί βασικό στοιχείο του έργου. Ο ξενώνας δεν οργανώνεται αποκλειστικά γύρω από έναν κοινόχρηστο πυρήνα, αλλά μέσα από μια διαδοχή από κοινές σε περισσότερο ιδιωτικές υπαίθριες συνθήκες.

 

 

Μια υλικότητα που εντάσσεται στο τοπίο

Η επιλογή των υλικών αποσκοπεί στην ήπια ένταξη της επέμβασης στο περιβάλλον. Γήινες αποχρώσεις και ήρεμοι τόνοι στις μεταλλικές επιφάνειες, τον σοβά και το ξύλο συμπληρώνουν την υφιστάμενη λιθοδομή.

Η επέμβαση αποφεύγει τις έντονες αντιθέσεις ανάμεσα στο παλιό και το νέο. Οι διαφορές στη γεωμετρία, την υφή και τον τρόπο κατασκευής διακρίνουν τις σύγχρονες προσθήκες, επιτρέποντας παράλληλα στα δύο αρχικά κτίρια να παραμένουν τα κύρια στοιχεία της σύνθεσης.

Η αρχιτεκτονική λειτουργεί ως ήρεμο φόντο για την εμπειρία του τόπου. Το μεταβαλλόμενο φως, η θέα προς τη θάλασσα και η κίνηση των γύρω δέντρων παραμένουν τα κυρίαρχα στοιχεία του ξενώνα.

Μέσα από περιορισμένες προσθήκες και στοχευμένες επεμβάσεις στον περιβάλλοντα χώρο, το Amphitheatro Boutique Hotel επαναχρησιμοποιεί τα υφιστάμενα κτίρια χωρίς να αποδυναμώνει τη σχέση τους με το τοπίο. Οι κοινόχρηστες αυλές, τα σκιασμένα περάσματα και οι ιδιωτικοί υπαίθριοι χώροι μετατρέπουν τις δύο πέτρινες κατοικίες σε έναν μικρό ξενώνα οργανωμένο γύρω από την εμπειρία του τόπου.

 

Το έργο παρουσιάστηκε σε πρώτη έντυπη δημοσίευση στο ek magazine 299 | Ιούλιος-Αύγουστος 2025.

Με φόντο το βραχώδες τοπίο της νότιας Κρήτης, το Archway Enclosure από τους Entopos Architects μεταμορφώνει ένα υφιστάμενο κτίσμα σε εξοχική κατοικία με άμεση πρόσβαση στη θάλασσα. Η επέμβαση διατηρεί το αρχικό αποτύπωμα του κτιρίου, αναδιαμορφώνοντας τη σχέση ανάμεσα στο εσωτερικό, τον υπαίθριο χώρο και το τοπίο.

Το οικόπεδο των 1.800 τ.μ. παραμένει σε μεγάλο βαθμό αδόμητο, με το ιστορικό φρούριο του Φραγκοκάστελλου να αποτελεί το βασικό σημείο αναφοράς στο ευρύτερο τοπίο. Το συγκεκριμένο περιβάλλον επηρεάζει μια αρχιτεκτονική που εναλλάσσεται ανάμεσα στην προστασία και την εξωστρέφεια: η κατοικία ανοίγεται επιλεκτικά προς τη θάλασσα, αντλώντας παράλληλα στοιχεία από τον αμυντικό χαρακτήρα της τοπικής αρχιτεκτονικής.

Καμάρες ανάμεσα στο εσωτερικό και το τοπίο

Μέσα στο αρχικό περίγραμμα του κτιρίου, οι παλαιοί χώροι του καθιστικού και της κουζίνας αναδιαμορφώθηκαν, ώστε να δημιουργηθούν δύο ανεξάρτητα δωμάτια με ανεμπόδιστη θέα προς το πέλαγος.

Η μετάβαση από το εσωτερικό προς τον υπαίθριο χώρο οργανώνεται μέσα από μια ακολουθία από καμάρες, οι οποίες αποτελούν το βασικό μορφολογικό στοιχείο των όψεων. Η καμάρα δεν λειτουργεί ως διακοσμητική αναφορά, αλλά ρυθμίζει την κίνηση και καδράρει διαδοχικές εικόνες του τοπίου.

Η λογική αυτή γίνεται ιδιαίτερα εμφανής στα σημεία όπου οι προστατευμένοι χώροι ανοίγονται προς την ακτή. Η γεωμετρία των ανοιγμάτων διαμορφώνει μια σταδιακή μετάβαση από το περίκλειστο εσωτερικό προς το εκτεθειμένο παραθαλάσσιο τοπίο.

 

 

Αναφορές στη φρουριακή αρχιτεκτονική

Η βόρεια πλευρά της κατοικίας αποκτά έναν περισσότερο εσωστρεφή χαρακτήρα. Τα μικρά ανοίγματα παραπέμπουν σε πολεμίστρες, ενώ οι κεκλιμένες επιφάνειες των τοίχων αντλούν αναφορές από το ενετικό scarpo, τη χαρακτηριστική κεκλιμένη βάση των οχυρώσεων.

Τα στοιχεία αυτά διαμορφώνουν μια σαφή αντίθεση ανάμεσα στους δύο βασικούς προσανατολισμούς της κατοικίας. Προς τον βορρά, η αρχιτεκτονική γίνεται βαρύτερη και περισσότερο κλειστή, ενώ προς τον νότο και τη θάλασσα ανοίγεται μέσα από καμάρες, σκιασμένους χώρους και καδραρισμένες θέες.

Μια διάτρητη, αναρτώμενη πέργκολα ολοκληρώνει τη νότια όψη, φιλτράροντας την έντονη ηλιακή ακτινοβολία χωρίς να διακόπτει την οπτική σχέση με την ακτή.

Οι συνοδευτικές κατασκευές ως μέρος της σύνθεσης

Οι υφιστάμενες κατασκευές εκατέρωθεν του κύριου κτιρίου εντάχθηκαν στον συνολικό σχεδιασμό.

Στα δυτικά, ένας χώρος 15 τ.μ. μετατράπηκε σε ανεξάρτητη μονάδα φιλοξενίας με ιδιωτικό λουτρό. Δύο νέοι τοίχοι με τοξωτά περάσματα ενισχύουν την ιδιωτικότητα και διαμορφώνουν μια σταδιακή σύνδεση με το γύρω τοπίο.

Στα ανατολικά, τα παλαιά παραπήγματα ενός αυτοσχέδιου χώρου ψησίματος μετατράπηκαν σε αποθήκη και υπαίθρια κουζίνα με bbq. Μια υδατοστεγής πέργκολα καλύπτει το γειτονικό καθιστικό, συνενώνοντας τις διαφορετικές χρήσεις.

Ο υπαίθριος χώρος διημέρευσης συνεχίζεται κατά μήκος της βόρειας περίφραξης. Και εδώ, μια καμάρα πλαισιωμένη από διάτρητα τούβλα κατευθύνει τη θέα προς τη θάλασσα, επαναφέροντας το βασικό αρχιτεκτονικό στοιχείο του έργου στην κλίμακα του τοπίου.

 

 

Νερό, φύτευση και υφιστάμενο ανάγλυφο

Ο σχεδιασμός του περιβάλλοντος χώρου αποτελεί οργανικό τμήμα της επέμβασης. Στο ανατολικό άκρο του οικοπέδου, το παλιό πηγάδι διατηρήθηκε και εντάχθηκε σε μια νέα υδάτινη ζώνη με πισίνα και υδρομασάζ.

Χαμηλά πέτρινα τοιχία, με μέγιστο ύψος 45 εκ., ακολουθούν καμπύλες πορείες και διαχωρίζουν διακριτικά τις περισσότερο ιδιωτικές περιοχές χωρίς να δημιουργούν σκληρά όρια.

Η φύτευση οργανώνεται σε διαφορετικά ύψη, ενισχύοντας την αίσθηση απομόνωσης και εμπλουτίζοντας την υπάρχουσα βλάστηση. Νησίδες με ενδημικά κρητικά αρωματικά φυτά και βότανα ενδυναμώνουν τη σχέση της κατοικίας με το τοπικό περιβάλλον.

Η παλέτα των υλικών ανταποκρίνεται στις απαιτητικές παραθαλάσσιες συνθήκες. Τα δάπεδα επιστρώνονται με μάρμαρο και τοπική πέτρα, ενώ ξυλεία υψηλής αντοχής χρησιμοποιείται στα κουφώματα και τις πέργκολες. Μαζί με τις καμάρες, τα πέτρινα τοιχία και τη διαβαθμισμένη φύτευση, τα υλικά διαμορφώνουν μια κατοικία που αντλεί από τον χαρακτήρα του τόπου χωρίς να αναπαράγει άμεσα τις παραδοσιακές του μορφές.

 

Το έργο περιλαμβάνεται σε πρώτη έντυπη δημοσίευση στην ετήσια έκδοση Maison de Campagne 2025.

Μια μεταπολεμική μοντέρνα κατοικία επανασχεδιάζεται στην Alexandria

Στο άκρο ενός δρόμου στην Alexandria της Virginia, το μεταπολεμικό κτίριο Menachery μετασχηματίζεται σε μια πιο εκφραστική, λειτουργική και ανθεκτική οικογενειακή κατοικία. Το οικόπεδο πλαισιώνεται από ώριμα περιμετρικά δέντρα, των οποίων η κόμη προσφέρει ιδιωτικότητα και σκίαση, εντάσσοντας το σπίτι στο φυσικό του περιβάλλον, ενώ του επιτρέπει να διατηρεί μια σαφή παρουσία μέσα στον ιστό της γειτονιάς.

Το έργο ξεκίνησε ως ριζικός επανασχεδιασμός της υπάρχουσας κατοικίας. Επιλεγμένα τμήματα της αρχικής κατασκευής διατηρήθηκαν, ώστε οι διαθέσιμοι πόροι να κατευθυνθούν στη νέα, ενώ μεγάλο μέρος του προηγούμενου κελύφους αντικαταστάθηκε, καθώς αποδείχθηκε δομικά ανεπαρκές. Η διαδικασία αυτή επέτρεψε στους αρχιτέκτονες να εισαγάγουν μια ψηλότερη στέγη και μια εντελώς νέα ογκοπλαστική σύνθεση, προσδίδοντας στην κατοικία ανανεωμένη αρχιτεκτονική ταυτότητα.

Νέα ογκοπλασία, ψηλότερη στέγη και κατακόρυφος ρυθμός

Το πρόσθετο ύψος της νέας στέγης επέτρεψε στα κατακόρυφα στοιχεία τύπου πύργου να ενταχθούν σε μια ευρύτερη και πιο συνεκτική μορφή. Αντί να λειτουργούν ως μεμονωμένοι όγκοι, τα στοιχεία αυτά συμμετέχουν πλέον σε μια ενιαία αρχιτεκτονική σύνθεση, όπου η αναλογία και ο ρυθμός διαμορφώνουν τον συνολικό χαρακτήρα της κατοικίας.

Βασική αναφορά για τον σχεδιασμό υπήρξε η οπτική κίνηση των μουσικών νοτών πάνω στο πεντάγραμμο, εμπνευσμένη από την έφηβη κόρη των ιδιοκτητών, η οποία είναι πιανίστρια. Η ιδέα αυτή επηρέασε τον κατακόρυφο ρυθμό του έργου, οδηγώντας σε μια σύνθεση που είναι προσεκτικά οργανωμένη, αλλά διατηρεί μια λυρική ποιότητα.

 

Μια σύγχρονη ακολουθία αυλής και κήπου

Το ισόγειο περιλαμβάνει επίσημο χώρο εισόδου, γραφείο, τραπεζαρία, pantry με wet bar, powder room, mudroom, οικογενειακό καθιστικό και νέο γκαράζ τριών θέσεων με ενσωματωμένους αποθηκευτικούς χώρους. Η κύρια κλίμακα λειτουργεί ως σημείο αγκύρωσης της κάτοψης, οργανώνοντας την πορεία από την αυλή πρόσβασης του driveway προς το διώροφο foyer και, στη συνέχεια, προς την πίσω βεράντα του κήπου.

Αυτή η χωρική συνέχεια επανερμηνεύει την παραδοσιακή τυπολογία αυλής και κήπου μέσα σε ένα σύγχρονο προαστιακό πλαίσιο. Η άφιξη, η κίνηση και η καθημερινή ζωή αντιμετωπίζονται ως μέρη μιας ενιαίας αρχιτεκτονικής εμπειρίας, όπου το σπίτι ανοίγεται σταδιακά από την αυλή εισόδου προς το πιο ιδιωτικό τοπίο στο πίσω μέρος του οικοπέδου.

Ένας νέος όροφος για την οικογενειακή ζωή

Ο δεύτερος όροφος επεκτείνει το πρόγραμμα με μια κύρια σουίτα και ιδιωτικό λουτρό, η οποία συνδέεται με το ισόγειο μέσω δικής της ιδιωτικής κλίμακας. Στο ίδιο επίπεδο περιλαμβάνονται επίσης γέφυρα, δεύτερο οικογενειακό καθιστικό, ξενώνας, laundry room, powder room και αποθηκευτικοί χώροι.

Μια νέα πτέρυγα προεκτείνεται από τον κύριο όγκο της κατοικίας, διαμορφώνοντας κάτοψη σε σχήμα L και ενισχύοντας τον διάλογο ανάμεσα στην κατασκευή και το οικόπεδο. Η διάταξη αυτή ισορροπεί την ανοιχτότητα, την ιδιωτικότητα και τη ροή, επιτρέποντας στην κατοικία να υποστηρίξει την οικογενειακή ζωή με μεγαλύτερη χωρική καθαρότητα.

 

 

Quiet Modern αρχιτεκτονική με έμφαση στη λιτότητα και την ακρίβεια

Μέσα από την αναλογία, τη λιτότητα και την καθαρότητα της μορφής, το Menachery Residence εκφράζει τη φιλοσοφία Quiet Modern του MODE4 Architecture. Το έργο δεν αντιμετωπίζει την ανακαίνιση ως επιφανειακή ανανέωση, αλλά ως βαθύτερο μετασχηματισμό της δομής, της ακολουθίας των χώρων και της αρχιτεκτονικής ταυτότητας.

Η ηρεμία επιτυγχάνεται μέσα από την ακρίβεια, όχι μέσα από την υπερβολή. Η γνώριμη γλώσσα της midcentury προαστιακής κατοικίας μεταγράφεται σε μια πιο διαχρονική αρχιτεκτονική σύνθεση, όπου η ογκοπλασία, η κίνηση και η οικογενειακή ζωή έρχονται σε προσεκτική ισορροπία.