Η Rhoēs είναι μία υπό ολοκλήρωση κατοικία από τους Sinas Architects στη Σέριφο. Το έργο των 390τ.μ. αναπτύσσεται σε οικόπεδο 4.500τ.μ., μέσα σε ένα ανοιχτό, εκτεθειμένο κυκλαδίτικο τοπίο. Οι ισχυροί άνεμοι, η έντονη ηλιοφάνεια, το επικλινές έδαφος και η θέα αποτελούν ενεργά στοιχεία του σχεδιασμού.

Αντί να αναπαράγει τις αναγνωρίσιμες μορφές της παραδοσιακής νησιωτικής αρχιτεκτονικής, η πρόταση διερευνά τις περιβαλλοντικές συνθήκες που τις διαμόρφωσαν. Στόχος είναι μια σύγχρονη κατοικία σε σαφή σύνδεση με τη Σέριφο, χωρίς την άμεση μίμηση τοπικών μορφολογικών προτύπων.

 

 

Αρχιτεκτονική που διαμορφώνεται από το κλίμα

Η κατοικία οργανώνεται ως μια ακολουθία χώρων που διαπραγματεύονται διαφορετικούς βαθμούς έκθεσης στη φύση. Οι τοίχοι ορίζουν προφυλαγμένες ζώνες, ενώ οι αυλές και οι στεγασμένοι ανοιχτοί χώροι επιτρέπουν την υπαίθρια ζωή παρά τις έντονες κλιματικές συνθήκες.

Το τοπίο δεν λειτουργεί ως φόντο για ένα αυτόνομο αρχιτεκτονικό αντικείμενο. Αντίθετα, ο άνεμος, ο ήλιος, το ανάγλυφο και οι οπτικές φυγές καθορίζουν τη θέση και τον χαρακτήρα των χώρων.

Οι προστατευμένες υπαίθριες ενότητες σχηματίζουν ενδιάμεσα κατώφλια ανάμεσα στο εσωτερικό και το ανοιχτό τοπίο. Έτσι, η κατοικία διατηρεί τη σχέση της με το περιβάλλον, προσφέροντας σκιά και προστασία από τον άνεμο.

Μια σταδιακή χωρική ακολουθία

Η κίνηση οργανώνεται ως μετάβαση ανάμεσα σε περισσότερο ανοιχτές ή κλειστές ενότητες. Προστατευμένοι χώροι διαδέχονται αυλές, μικρά ανοίγματα και ευρύτερες φυγές προς το τοπίο.

Η κατοικία δεν αποκαλύπτεται αμέσως στο σύνολό της. Αντίθετα, γίνεται σταδιακά αντιληπτή μέσα από τις μεταβολές στην κλίμακα, το φως και τον προσανατολισμό. Οι αυλές λειτουργούν ως σημεία αναφοράς και επεκτείνουν την καθημερινή ζωή πέρα από τους κλειστούς χώρους.

Η οργάνωση αποδίδει τη βασική αντίθεση του κυκλαδίτικου τοπίου. Οι ανοιχτές και εκτεθειμένες περιοχές συνυπάρχουν με εσοχές, τοίχους και προστατευμένους χώρους που διαμορφώνονται από το έδαφος.

 

 

Πέρα από την εικόνα της κυκλαδίτικης αρχιτεκτονικής

Τα σύγχρονα προγράμματα κατοίκησης συχνά απαιτούν μεγαλύτερους χώρους και νέες λειτουργίες, διαφορετικές από εκείνες των παλαιότερων νησιωτικών κατοικιών. Το έργο ανταποκρίνεται σε αυτές τις ανάγκες χωρίς να αντιμετωπίζει το οικόπεδο ως ουδέτερο υπόβαθρο.

Η σύνδεση με την τοπική αρχιτεκτονική αναζητείται στη λογική που τη διαμόρφωσε και όχι στην εξωτερική της εικόνα. Το κλίμα καθορίζει τη σχέση ανάμεσα στις συμπαγείς και τις ανοιχτές επιφάνειες. Αντίστοιχα, η τοπογραφία οργανώνει την κίνηση, ενώ οι προστατευμένες αυλές συνδέουν τις σύγχρονες ανάγκες με τις συνθήκες του νησιού.

Επομένως, η αναφορά στην κυκλαδίτικη αρχιτεκτονική παραμένει δομική και όχι μορφολογική. Η κατοικία δεν επιχειρεί να αναπαραστήσει ένα εξιδανικευμένο παρελθόν. Εφαρμόζει, όμως, μια αντίστοιχη διαδικασία προσαρμογής στις απαιτήσεις της σημερινής ζωής.

Υλική συνέχεια με το τοπίο

Η προτεινόμενη παλέτα περιλαμβάνει φυσική πέτρα, εμφανές σκυρόδεμα, δρυ, γυαλί και αλουμίνιο. Η πέτρα συνδέει το κτίριο με το έδαφος, ενώ το σκυρόδεμα σχηματίζει φέρουσες και καλυπτικές επιφάνειες.

Η δρυς προσδίδει θερμότητα στο εσωτερικό και στους στεγασμένους υπαίθριους χώρους. Το γυαλί διατηρεί την οπτική σχέση με το τοπίο, ενώ το αλουμίνιο δημιουργεί ένα ελάχιστο πλαίσιο για τα ανοίγματα.

Ο συνδυασμός των υλικών εντείνει τη διάκριση ανάμεσα στην προστασία και την έκθεση στη φύση. Τα βαρύτερα στοιχεία σηματοδοτούν τα όρια της κατοικίας. Αντίθετα, οι διαφανείς επιφάνειες ανοίγουν επιλεγμένους χώρους προς το περιβάλλον.

Η Rhoēs βρίσκεται σε στάδιο ανάπτυξης και η ολοκλήρωσή της εκτιμάται για το 2028. Η πρόταση επανεξετάζει τη σύγχρονη κατοίκηση στις Κυκλάδες, επιτρέποντας στη μορφή να προκύψει από το κλίμα, το ανάγλυφο και την καθημερινή χρήση, χωρίς να αναπαράγει ένα προκαθορισμένο τοπικό ύφος.

Μια σειρά τριαρθρωτών ξύλινων φορέων γεφυρώνει τον αγωνιστικό χώρο, συνδυάζοντας τη δομική έκφραση, τον παθητικό περιβαλλοντικό σχεδιασμό και την επανάχρηση υλικών.

 

 

Ο Κύαθος είναι ένα προτεινόμενο κλειστό γυμναστήριο καλαθοσφαίρισης 4.000τ.μ. στο Γαλάτσι. Σχεδιασμένο από τους KAAF | Kitriniaris Associates Architecture Firm, το έργο ανατέθηκε από τον Πολιτιστικό και Αθλητικό Οργανισμό του Δήμου Γαλατσίου ως ειδικό δημόσιο κτίριο.

Η μελέτη απαιτεί εξειδικευμένη τεχνογνωσία στις κατασκευές από σύνθετη δομική ξυλεία. Το πρόγραμμα περιλαμβάνει τον κύριο αγωνιστικό χώρο, τις κερκίδες και ένα περιμετρικό εσωτερικό πατάρι-εξέδρα.

Αποδυτήρια αθλητών και διαιτητών, χώροι υγιεινής, γραφεία διοίκησης, γραφεία συλλόγων και βοηθητικές λειτουργίες συμπληρώνουν το συγκρότημα.

Το νέο κτίριο θα αντικαταστήσει το υφιστάμενο ξύλινο γυμναστήριο στην ίδια θέση. Το παλαιότερο κέλυφος έχει κριθεί κατεδαφιστέο, κυρίως επειδή τα δομικά υλικά του δεν μπορούν να πιστοποιηθούν σύμφωνα με τα σύγχρονα πρότυπα.

 

Βάση από σκυρόδεμα και ξύλινη ανωδομή

Η κατασκευή εδράζεται σε μια βάση από οπλισμένο σκυρόδεμα. Εκεί εντάσσονται οι χώροι κάτω από την τελική στάθμη του αγωνιστικού χώρου, με εκτόνωση προς τον γειτονικό πεζόδρομο.

Πάνω από τη στάθμη του γηπέδου, ο φέρων οργανισμός και το κέλυφος διαμορφώνονται κυρίως από προϊόντα σύνθετης δομικής ξυλείας. Το σύστημα συνδυάζει επικολλητή ξυλεία, αντικολλητή ξυλεία και σταυρωτή-επικολλητή ξυλεία (CLT).

Μεταλλικά στοιχεία χρησιμοποιούνται επιλεκτικά στις συνδέσεις και στα σημεία όπου απαιτείται πρόσθετη δυσκαμψία. Η διάκριση ανάμεσα στη συμπαγή βάση και την ελαφρύτερη ξύλινη ανωδομή καθιστά σαφή την κατασκευαστική οργάνωση.

Δέκα φορείς ανοίγματος 30 μέτρων

Ο ξύλινος φέρων οργανισμός αναπτύσσεται περιμετρικά σε ορθογωνικό κάνναβο διαστάσεων 45m επί 30m. Ο βασικός εμβάτης είναι 5m.

Δέκα όμοιοι ισοστατικοί φορείς γεφυρώνουν το άνοιγμα των 30m. Καθένας αποτελείται από δοκούς και υποστυλώματα, τα οποία λειτουργούν μαζί ως τριαρθρωτό τόξο.

Η επανάληψη των φορέων καθορίζει τον βασικό ρυθμό του κτιρίου. Ο φέρων οργανισμός δεν αποκρύπτεται πίσω από μια ανεξάρτητη μορφολογική επεξεργασία. Αντίθετα, αποτελεί την αφετηρία της αρχιτεκτονικής σύνθεσης.

Η στέγη καλύπτεται με ελαφριά, αδιάβροχα τεμάχια από ανακυκλώσιμο πολυμερές. Σύμφωνα με τη μελέτη, το υλικό παρουσιάζει υψηλή αντοχή στις καιρικές συνθήκες και επιδέχεται εκτύπωση.

 

Από τον αρχαίο κύαθο στο δομικό κέλυφος

Η ονομασία του έργου προέρχεται από τον κύαθο, ένα είδος αρχαίου κυπέλλου ή αντλητήρα. Η καμπύλη μορφή του λειτουργεί ως εννοιολογική αναφορά για τη γεωμετρία του ξύλινου κελύφους.

Μια δεύτερη πηγή έμπνευσης αποτελεί η κυπελλοειδής ταξιανθία της γαλατσίδας, ενός φυτού του γένους Euphorbia. Η ονομασία του φυτού δημιουργεί επιπλέον έναν συσχετισμό με το Γαλάτσι.

Οι αναφορές αυτές δεν εφαρμόζονται ως διακοσμητικά μοτίβα. Μεταφέρονται στη μορφή και την επανάληψη των δομικών στοιχείων της όψης.

Έτσι, η κατασκευή, η αρχιτεκτονική έκφραση και η περιβαλλοντική λειτουργία αντιμετωπίζονται ως μέρη του ίδιου συστήματος.

 

Σκίαση και φυσικός αερισμός

Βασικός στόχος του κελύφους είναι να διατηρεί το κτίριο και τις περιμετρικές ζώνες κυκλοφορίας σε μεγάλο βαθμό υπό σκιά. Το βάθος και η επανάληψη των ξύλινων στοιχείων περιορίζουν την άμεση ηλιακή ακτινοβολία.

Παράλληλα, τα ανοίγματα επιτρέπουν την είσοδο φυσικού φωτός και υποστηρίζουν τον φυσικό αερισμό και τον παθητικό δροσισμό. Ο κατασκευαστικός ρυθμός διαμορφώνει επίσης μια σταδιακή μετάβαση από το Άλσος Βεΐκου προς τον κύριο εσωτερικό χώρο.

Το βρόχινο νερό από τη στέγη και τις διαμορφωμένες επιφάνειες προβλέπεται να συλλέγεται και να επαναχρησιμοποιείται για άρδευση. Η τοπιακή μελέτη επιδιώκει, επιπλέον, τον εμπλουτισμό της υφιστάμενης μεσογειακής χλωρίδας.

Οι παραπάνω στρατηγικές αποτελούν σχεδιαστικούς στόχους και θα πρέπει να αξιολογηθούν κατά την τεχνική εξέλιξη του έργου.

 

Επανάχρηση της υφιστάμενης ξυλείας

Σημαντικό μέρος της ξυλείας του παλαιότερου γυμναστηρίου θα ανακτηθεί. Προβλέπεται να επαναχρησιμοποιηθεί σε περσίδες, επενδύσεις και ειδικές μη φέρουσες κατασκευές.

Με αυτόν τον τρόπο, διατηρείται μέρος της υλικής ιστορίας του τόπου χωρίς να ανατίθεται στα παλαιότερα στοιχεία στατική λειτουργία που δεν μπορεί πλέον να πιστοποιηθεί.

Ο νέος φέρων οργανισμός θα κατασκευαστεί από προϊόντα ξυλείας προερχόμενα από πιστοποιημένα δάση ελεγχόμενης διαχείρισης. Για την κατασκευή προβλέπονται συνολικά περίπου 2.000m³ ξυλείας.

Το σκυρόδεμα περιορίζεται κυρίως κάτω από τη στάθμη του αγωνιστικού χώρου. Αντίθετα, η ξυλεία καλύπτει τα μεγάλα ανοίγματα της ανωδομής.

Μέσα από αυτόν τον συνδυασμό, ο Κύαθος προτείνει ένα μοντέλο δημόσιας αθλητικής υποδομής όπου ο φέρων οργανισμός, η περιβαλλοντική απόκριση και η αρχιτεκτονική ταυτότητα σχεδιάζονται ως ενιαίο σύνολο.

Μια πολυκατοικία με καμπύλη γεωμετρία στην Αθήνα

Στα βόρεια προάστια της Αθήνας, το Chiven από τους The Hive Architects διαμορφώνεται ως μια πολυκατοικία που ισορροπεί ανάμεσα στην αρχιτεκτονική ακρίβεια και τη ρευστότητα της μορφής. Μέσα από καθαρές γεωμετρίες και καμπύλες επιφάνειες που μοιάζουν να διαμορφώνονται από τον άνεμο και το φως, το έργο αναπτύσσεται ως μια δυναμική σύνθεση όγκων, αποφεύγοντας τη στατικότητα και επιδιώκοντας τη συνεχή κίνηση του βλέμματος.

Το κτίριο, συνολικής επιφάνειας 770,00 τ.μ., αναμένεται να ολοκληρωθεί το 2028. Η αρχιτεκτονική του γλώσσα ορίζεται από έντονες οριζόντιες χαράξεις και απαλά καμπύλα περιβλήματα, τα οποία αγκαλιάζουν τους εσωτερικούς χώρους και διαμορφώνουν τόσο την όψη όσο και την εμπειρία κατοίκησης.

Οριζόντιες στρώσεις και καμπύλα περιβλήματα

Η βασική αρχιτεκτονική χειρονομία εκφράζεται μέσα από διαδοχικές οριζόντιες στρώσεις και καμπύλες απολήξεις που μαλακώνουν τον όγκο του κτιρίου. Οι καμπύλες δεν λειτουργούν ως διακοσμητικό στοιχείο, αλλά ως χωρικά εργαλεία: οργανώνουν την κίνηση, κατευθύνουν τη θέα και δημιουργούν ένα διαρκές παιχνίδι φωτός και σκιάς στις όψεις.

Καθώς ο ήλιος μετακινείται στη διάρκεια της ημέρας, οι επιφάνειες του κτιρίου ανταποκρίνονται μέσα από αντανακλάσεις, σκιάσεις και μεταβολές βάθους. Το αποτέλεσμα είναι μια σύνθεση κατοίκησης που αλλάζει σταδιακά με τον χρόνο, προσδίδοντας αίσθηση κίνησης σε έναν κατά τα άλλα συμπαγή αστικό όγκο.

 

 

Συνέχεια ανάμεσα σε εσωτερικό και εξωτερικό

Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στη σχέση εσωτερικού και εξωτερικού χώρου. Τα διαφανή στηθαία μειώνουν την αίσθηση ορίου, επιτρέποντας στο φως να εισχωρεί βαθύτερα στο κτίριο και ενισχύοντας την οπτική συνέχεια ανάμεσα στους χώρους κατοίκησης, τους εξώστες και το γύρω περιβάλλον.

Οι μεγάλοι εξώστες επεκτείνουν τα διαμερίσματα προς τα έξω, προσφέροντας άνετους υπαίθριους χώρους. Το κτίριο οργανώνεται ως μια καθ’ ύψος ακολουθία ιδιωτικών και ημιυπαίθριων ζωνών, όπου κάθε επίπεδο διατηρεί την αυτονομία του, συμμετέχοντας παράλληλα στη συνολική συνέχεια της σύνθεσης.

Νερό, φως και βιοκλιματικός χαρακτήρας

Οι υπερυψωμένες πισίνες και τα υδάτινα στοιχεία λειτουργούν ως καθρέφτες του ουρανού, ενισχύοντας την αίσθηση αιώρησης, ηρεμίας και ελαφρότητας. Το νερό αποτελεί βασικό συνθετικό εργαλείο, συμβάλλοντας στην ατμόσφαιρα του έργου και εντείνοντας τον βιοκλιματικό του χαρακτήρα.

Η σχέση ανάμεσα στο νερό, το φως και τις καμπύλες επιφάνειες προσδίδει στο κτίριο μια πιο ήπια παρουσία. Αντί να βασίζεται στη μάζα και την αδιαφάνεια, το έργο δουλεύει με αντανακλάσεις, φιλτραρισμένο φως και προσεκτικά διαμορφωμένα όρια ανάμεσα στον εσωτερικό και τον εξωτερικό χώρο.

 

 

Γήινη υλικότητα και φυτεμένοι εξώστες

Η υλικότητα του έργου κινείται σε μια διακριτική παλέτα γήινων αποχρώσεων, όπου ανάγλυφες επιφάνειες συνδιαλέγονται με λείες υφές. Η ελεγχόμενη αυτή υλική γλώσσα υποστηρίζει την καθαρότητα της μορφής, προσδίδοντας βάθος και θερμότητα στην καμπύλη γεωμετρία του κτιρίου.

Η έμφαση στη λεπτομέρεια είναι εμφανής στις καμπύλες απολήξεις των πλακών, στη συνέχεια των οριζόντιων γραμμών και στην ενσωμάτωση της φύτευσης. Το πράσινο μαλακώνει τη γεωμετρία και εισάγει την ιδέα υπερυψωμένων κήπων στους επάνω ορόφους, φέρνοντας φυσικά στοιχεία στην κατακόρυφη ανάπτυξη της πολυκατοικίας.

Δώμα ως υπερυψωμένος χώρος χαλάρωσης

Η σύνθεση αναπτύσσεται καθ’ ύψος, μέσα από διαδοχικά επίπεδα που εξασφαλίζουν ιδιωτικότητα, χωρίς να διακόπτουν την οπτική συνέχεια. Στην κορυφή, το κτίριο ολοκληρώνεται με ένα ευρύχωρο δώμα, σχεδιασμένο ως υπερυψωμένος χώρος χαλάρωσης.

Τα ανοίγματα φιλτράρουν το φως και δημιουργούν εστιασμένες οπτικές φυγές, μετατρέποντας το δώμα σε προστατευμένο υπαίθριο χώρο. Με αυτόν τον τρόπο, η έννοια της κατοίκησης επεκτείνεται πέρα από το ίδιο το διαμέρισμα, προτείνοντας μια πολυεπίπεδη εμπειρία καθημερινής ζωής.

 

 

Σύγχρονη αστική κατοίκηση

Το Chiven επαναπροσεγγίζει τη σύγχρονη πολυκατοικία μέσα από μια ισορροπία λιτότητας, τεχνολογίας και φυσικών στοιχείων. Το έργο δεν επιδιώκει να επιβληθεί στο περιβάλλον του, αλλά να συνομιλήσει μαζί του μέσα από τη μορφή, το φως, το νερό και τη φύτευση.

Το αποτέλεσμα είναι μια πρόταση κατοίκησης ταυτόχρονα αισθητηριακή και λειτουργική: ένα κτίριο που διαμορφώνεται από την κίνηση, τη συγκρατημένη υλικότητα και την αναζήτηση ενός πιο ρευστού τρόπου ζωής στην πόλη.