Σχηματικές αντιθέσεις

Στον κεντρικό δρόμο της περιοχής της Αβάνας, η οποία παρουσιάζει μεγάλο ενδιαφέρον για τα καταστήματα εστίασης, δημιουργείται μια νέα σύγχρονη ιταλική trattoria, με έμφαση στη διαλλακτική σχέση μεταξύ υλικοτήτων και σχημάτων.

 

Υπαίθριος σχεδιασμός & διάταξη

Κατά μήκος του πεζοδρομίου συναντάται η υπαίθρια πρώτη σάλα του εστιατορίου. Τους θερινούς μήνες, η μεταλλική πέργκολα ανοίγει, με τα μεγάλα πλατάνια του πεζοδρομίου να προσφέρουν σκίαση κατά τη διάρκεια της μέρας, χωρίς να αποκρύπτουν τον ουρανό το βράδυ. Η περιμετρική φύτευση λειτουργεί ως φυσικό φίλτρο από τους περαστικούς και την κίνηση του δρόμου, σε συνδυασμό με τα πανέλα κόντρα πλακέ θαλάσσης που, μελετημένα ως προς τον σχεδιασμό και την τοποθέτησή τους, επιτρέπουν στο φυσικό φως να εισχωρήσει στον χώρο, δημιουργώντας δραματικές σκιές και ατμόσφαιρα.

Η κύρια αίθουσα συνυπάρχει με την ανοιχτή κουζίνα, με τη χαμηλή μπάρα μπροστά στον πάγκο των chef να ενισχύει την αμεσότητα και το ανεπιτήδευτο ύφος, αρχές που βρίσκονταν στο πνεύμα του σχεδιασμού. Οι αναπαυτικοί καναπέδες από ξύλο παλίσανδρου αναπτύσσονται περιμετρικά και στρέφονται προς την καρδιά του εστιατορίου, την κουζίνα, δίνοντας την αίσθηση ενός μεγάλου καθιστικού. Τραπέζια για μικρότερες και μεγαλύτερες παρέες εναλλάσσονται στον χώρο. Η υπάρχουσα κεντρική κολώνα, δεσπόζον στοιχείο της αίθουσας, αγκαλιάστηκε από ένα ειδικής κατασκευής μαρμάρινο τραπέζι και αποτέλεσε τη βάση για τη μεταλλική εναέρια ζαρντινιέρα.

Παλέτα υλικών

Το εσωτερικό επενδύθηκε με συμμετρικά διάτρητα πάνελ από ξυλεία δρυός και παλίσανδρου, τα οποία ‘’ντύθηκαν’’ με κρυφό φωτισμό, χρωματίζοντας τον χώρο με τις αντανακλάσεις των ξύλων. Τα υφάσματα των καθισμάτων είναι εμπνευσμένα από την ιταλική φινέτσα, τόσο ως προς τον συνδυασμό τους όσο και ως προς τη ραφή τους. Οι τοίχοι με τον τραβηχτό σοβά παίρνουν λάμψη από τους χωνευτούς διάσπαρτους καθρέπτες, ενώ η αντίθεση των υλικών ενισχύεται με τις σανίδες οικοδομής στο δάπεδο και την μπρούτζινη επένδυση όλων των βιομηχανικών inox μηχανημάτων της κουζίνας. Συνολικά, ο διάλογος απλών υλικών, όπως αυτός των σανίδων οικοδομής και του σοβά, με πιο εκλεπτυσμένα υλικά, όπως το μάρμαρο και ο ορείχαλκος, πετυχαίνουν μία ισορροπία που αντικατοπτρίζει το πνεύμα του εστιατορίου.

 

 

Μορφολογίες & χρωματισμοί

Στη σύνθεση κυριαρχούν κυκλικά στοιχεία και καμπύλες, τόσο στην κάτοψη, όσο και στον επιμέρους σχεδιασμό, από το σχήμα των τραπεζιών, των φωτιστικών, αλλά και των οπών στις ξύλινες επενδύσεις. Ο κύκλος χρησιμοποιήθηκε σε επανάληψη δημιουργώντας ένα κυρίαρχο μοτίβο, ενώ το τετράγωνο πλακίδιο που καλύπτει τους χώρους των παρασκευαστηρίων και ο εμφανής πράσινος αρμός επιλέχθηκαν ώστε να δημιουργηθεί σχηματική αντίθεση.

Στη χρωματική παλέτα κυριαρχούν το πράσινο -στην πόρτα, στα τραπέζια, σε μερικούς τοίχους, στα καθίσματα και στους αρμούς των πλακιδίων- και το κίτρινο -στους καναπέδες και στους τόνους του ξύλου- με λεπτομέρειες σε τόνους ορείχαλκου, όπως στην επένδυση του bar και σε κάποια φωτιστικά.

 

Κλασική ανανέωση

Η Αίγλη έχει αποτελέσει για πάνω από 120 χρόνια έναν κόμβο της αθηναϊκής κοινωνικής ζωής από το ξεκίνημά της το 1904 ως ένα μικρό καφέ δίπλα στο νεοκλασικό κτίριο του Ζαππείου, ενώ παράλληλα εξελίχθηκε σε κοινό σημείο αναφοράς στην πόλη. Η νέα Αίγλη βασίζεται σε αυτή την κληρονομιά, αλλά στοχεύει να διευρύνει την εμβέλειά της για να είναι πιο περιεκτική, ανοιχτή και δυναμική.

 

Υφιστάμενο κτίριο

Το πρώτο βήμα για τη διαμόρφωση της μελέτης ήταν η προσεκτική ανάλυση του υφιστάμενου κτιρίου αλλά και του δημόσιου χώρου του οποίου αποτελεί αναπόσπαστο τμήμα. Αναπτύχθηκε έτσι μια σχεδιαστική γλώσσα τόσο κλασική όσο και σύγχρονη, που αναγνωρίζει και αξιοποιεί τα υπάρχοντα διακοσμητικά στοιχεία (κίονες, μαρμάρινα μοτίβα, περίτεχνη ξυλεία), σε μια μορφή που ωστόσο δεν έχουν πρωταγωνιστικό ρόλο σε βάρος της καθημερινής λειτουργίας.

Επίσης, ενώ το κτίριο ιστορικά ήταν στραμμένο προς τα μέσα, το νέο σχέδιο αναδεικνύει την φυσική ομορφιά των γειτονικών κήπων ανοίγοντας θέες και πρόσβαση όπου αυτό ήταν δυνατόν. Πρωταρχικός στόχος ήταν η αρχιτεκτονική της νέας Αίγλης να είναι μοναδική και ετερογενής, και καθένας από τους ποικίλους χώρους της -το All-Day Café, το εστιατόριο, ο κινηματογράφος, οι αίθουσες εκδηλώσεων, μουσικής, τέχνης κ.λπ- να έχει μια μοναδική ταυτότητα, βάσει ενός “κοινού DNA“ σχεδιαστικών στοιχείων και υλικών.

 

 

Χωρική οργάνωση

Το All-Day Café συνίσταται σε έναν εσωτερικό και εξωτερικό χώρο 320 θέσεων, ακολουθώντας την παράδοση των μεγάλων καφέ του 19ου αιώνα στην Ελλάδα και την Ευρώπη. Τέσσερις χειρονομίες οργανώνουν και καθορίζουν τον χαρακτήρα του έργου: Πρώτον, τα εσωτερικά δάπεδα, αλλά και οι τοίχοι έως το ύψος του bar, επενδύονται με τοπικά εξορυσσόμενο πράσινο μάρμαρο Τήνου. Οι ακμές του μαρμάρου αφήνονται τραχείες, όπως σε έναν εξωτερικό κήπο. Δεύτερον, το μαρμάρινο bar μήκους 20m κυριαρχεί στον ιστορικό χώρο, περιλαμβάνοντας stations για καφέ, χυμούς, κοκτέιλ, φαγητό και το booth του DJ. Τρίτον, ένα μεγάλο εσωτερικό παράθυρο ανοίγεται προς την κεντρική κουζίνα, δημιουργώντας ένα ζωντανό θεατρικό σκηνικό μέσα στον χώρο εστίασης. Αντίστοιχα ανοίγματα στο πίσω μέρος της κουζίνας συνδέουν το καφέ και την κουζίνα με τον κήπο. Τέλος, για να ενισχυθεί περαιτέρω αυτή η σύνδεση, δύο μεγάλες ζαρντινιέρες με φίκους διαμορφώνονται στο κέντρο της αίθουσας.

Σε αντίθεση με το All-Day Café, με τη ζωντανή ατμόσφαιρά του, το εστιατόριο δημιουργεί μικρούς χώρους οικειότητας και πολυτέλειας. Ανάμεσα στις φυλλωσιές των δέντρων του κήπου, το εσωτερικό και εξωτερικό τμήμα του έχει σχεδιαστεί έτσι ώστε να αξιοποιεί πλήρως τη θέα προς τον περιβάλλοντα χώρο, αλλά και την Ακρόπολη. Βασική πρόθεση της μελέτης ήταν να διασφαλίσει ότι οι επισκέπτες θα μπορούν να απολαύσουν πλήρως τη φυσική ομορφιά που τους περιβάλλει.

 

 

Υλικά & επίπλωση

Το υφιστάμενο κοκκινόλευκο μαρμάρινο τριγωνικό μοτίβο στο δάπεδο αποκαλύφθηκε και ανακαινίστηκε, μια γεωμετρία που αντανακλάται στο σύγχρονο ξύλινο μοτίβο της οροφής. Περιμετρικά στον χώρο σχεδιάστηκαν ευρύχωρα καθίσματα τύπου booth, ενώ ένα γλυπτικό bar δημιουργεί έναν κεντρικό άξονα γύρω από τον οποίο περιστρέφεται η δραστηριότητα του εστιατορίου. Οι στρώσεις χρωμάτων και υφών, που αναδεικνύονται μέσα από custom έπιπλα και υφάσματα, συμβάλλουν σε μια πλούσια και φιλόξενη ατμόσφαιρα εστίασης.

 

 

Κέλυφος μέσα στο κέλυφος

To έργο βρίσκεται στο Παγκράτι και αποτελούσε χώρο κομμωτηρίου 28m2 προτού μετατραπεί σε αρχιτεκτονικό γραφείο.

 

Φιλοσοφία σχεδιασμού

Η επιλογή του συγκεκριμένου χώρου προήλθε από χαρακτηριστικά – τα οποία αποτέλεσαν ταυτόχρονα και πρόκληση κατά το σχεδιασμό- όπως το εντυπωσιακό διπλό ύψος (4.50m), η ενιαία κάτοψη, η μεγάλη γωνιακή τζαμαρία καθώς και το ότι βρίσκεται στο ισόγειο και άρα σε άμεση επαφή με τον αστικό ιστό. Ως αποτέλεσμα, κατασκευάζεται ένας κύβος-κέλυφος μέσα στο κέλυφος, με κρυφή είσοδο που οδηγεί στις βοηθητικές λειτουργίες όπως  wc, kitchenette, αποθήκευση, και ο οποίος επενδύεται με μάρμαρο, αναδεικνύοντάς το στο μοναδικό σταθερό και συμπαγές στοιχείο του χώρου.

Παράλληλα, σχεδιάζεται ένα custom “γραφείο-παράσιτο” με λεπτά μεταλλικά πόδια που εφάπτεται στον κύβο δημιουργώντας μια ενιαία σύνθεση. Ο φωτιστικός led σωλήνας πάνω από το έπιπλο ολοκληρώνει τον χώρο εργασίας και συναντήσεων, ο οποίος φιλοξενεί έως 8 άτομα. Η φιλοσοφία του γραφείου ότι όλα τα μέλη της ομάδας είναι εξίσου σημαντικά για την δημιουργία των έργων, αντανακλάται σε αυτή την διαρρύθμιση.

 

Παλέτα υλικών & Ηχοαπορρόφηση

Οι κροκί κουρτίνες σε βελούδινη υφή, λειτουργούν ως ηχοαπορροφητικά στοιχεία και βοηθούν στην πλήρη συσκότιση του χώρου κατά τις παρουσιάσεις, ενώ παράλληλα τονίζουν το μεγάλο ύψος των πέντε σχεδόν μέτρων. Το ζωηρό τους χρώμα και η απαλή υφή προσθέτουν μια ένταση στον κατά τα άλλα λιτό χώρο, ενώ αλλάζουν δυναμικά την εικόνα του τόσο εσωτερικά όσο και εξωτερικά στην όψη όταν είναι κλειστές, μισάνοιχτες ή ανοιχτές.

 

Φωτισμός

Μεγάλη προσοχή δόθηκε στον τεχνητό φωτισμό, οποίος ποικίλλει σε χρώμα, ένταση και τύπο διεγείροντας την περιέργεια και προκαλώντας την έκπληξη για τους επισκέπτες και τους περαστικούς. Το βράδυ, το κρυφό φως από την οροφή του μαρμάρινου κουτιού διαχέεται στην οροφή, μεταμορφώνοντας το στούντιο σε ένα πολύχρωμο φωτεινό αντικείμενο που ενσωματώνεται αρμονικά στην τοπική γειτονιά.

Ρευστές διαδρομές

Το στούντιο ιδρύθηκε από μια επαγγελματία χορεύτρια μπαλέτου, τη Mariia Dreihaupt, η οποία αποτέλεσε κεντρική έμπνευση για τη σχεδιαστική σύλληψη του έργου.

 

Φιλοσοφία σχεδιασμού

Η εσωτερική διαρρύθμιση αναδιαμορφώνεται έτσι ώστε να δημιουργηθεί ένας ρευστός και κομψός χώρος: οι αιχμηρές γωνίες στρογγυλεύονται ενώ κρεμαστά υφάσματα χρησιμοποιούνται ως διαχωριστικά στον χώρο. Ένας κεντρικός διάδρομος οδηγεί στα αποδυτήρια και τα ντους, τα οποία είναι επενδυμένα με μικρά ψηφιδωτά πλακάκια, αντλώντας έμπνευση από δημόσια λουτρά με μοντερνιστική αισθητική. Στην καρδιά του χώρου, μια ευρύχωρη αίθουσα χρησιμοποιείται για τη διεξαγωγή μαθημάτων γιόγκα, φιλοξενώντας έως και 15 άτομα, ενώ ταυτόχρονα, ένα ευέλικτο και διακριτικό σύστημα φωτισμού σε συνδυασμό μεγάλους καθρέφτες τοποθετημένους κατά μήκος των τοίχων, δημιουργούν μια “αιθέρια” και αρμονική ατμόσφαιρα.

 

Αρχές κατασκευής

Κατά τη διάρκεια της κατασκευής, πρωταρχικός στόχος ήταν η προμήθεια και η επαναχρησιμοποίηση τοπικών υλικών, δίνοντας έμφαση στο περιβαλλοντολογικό αποτύπωμα και τη βιωσιμότητα του έργου. Μια σειρά από custom έπιπλα κατασκευάζονται ακολουθώντας λεπτομερή σχέδια και διαγράμματα. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί ένας καμπυλωτός καναπές στο κέντρο της υποδοχής, καθώς και minimal ξύλινα ερμάρια στα αποδυτήρια, τα οποία συμπληρώνονται από περίτεχνη γραφιστική σήμανση.

 

Υλικά & υφές

Το ύφασμα τύπου Gobelin από τη δεκαετία του 1970, προμηθεύεται μεταχειρισμένο από έναν τοπικό κατασκευαστή, και αποτελεί τον υλικό πρωταγωνιστή του σχεδιασμού. Παράλληλα, σκληρά υλικά όπως η πέτρα και το τσιμέντο χρησιμοποιούνται για την κατασκευή μιας σειράς μικρών τραπεζιών καθώς και του επίπλου υποδοχής. Τέλος, οι τοίχοι χρωματίζονται σε υπόλευκους τόνους, ενώ το δάπεδο επικαλύπτεται με γκρι τσιμεντοκονία, δημιουργώντας μια minimal και απαλή αισθητική.