Μια μοντερνιστική κατοικία του 1969–1970 στο Χαλάνδρι ανακατασκευάζεται με ανοιχτή κάτοψη, κεραμικά διάτρητα πετάσματα και ενταγμένη πιλοτή, με αναφορές στον ελληνικό κριτικό τοπικισμό.

 

Η ανακατασκευή μιας μοντερνιστικής κατοικίας στο Χαλάνδρι, η οποία ανεγέρθηκε αρχικά μεταξύ 1969 και 1970, βασίζεται στις αρχές της υφιστάμενης δομής και παράλληλα εισάγει αναφορές στο ελληνικό κίνημα του κριτικού τοπικισμού.

Οι Motus Design & Architecture επανερμηνεύουν την αρχική ταυτότητα του κτιρίου μέσα από ένα σύγχρονο αρχιτεκτονικό λεξιλόγιο, συνδέοντας τη συνέχεια του υφιστάμενου κελύφους με έναν νέο τρόπο οργάνωσης της καθημερινής ζωής.

 

Αναδιοργάνωση της κατοίκησης

Οι κύριοι χώροι διημέρευσης οργανώνονται σε ανοιχτή διάταξη, ενισχύοντας τη χωρική συνέχεια και τη διαμπερότητα της κατοικίας. Τρία υπνοδωμάτια, το καθένα με το δικό του λουτρό, εξασφαλίζουν λειτουργική σαφήνεια και ιδιωτικότητα.

Η κατανομή τους δημιουργεί παράλληλα διαφορετικούς βαθμούς αυτονομίας. Τα παιδικά υπνοδωμάτια βρίσκονται στον όροφο, το κύριο υπνοδωμάτιο χωροθετείται στο ισόγειο, ενώ το καθιστικό διαμορφώνεται ώστε να υποστηρίζει διαφορετικές ποιότητες καθημερινής διαβίωσης.

Οι επιλογές υλικών και χρωμάτων ενισχύουν αυτή την οργάνωση. Αποχρώσεις τερακότας, ξύλινες επιφάνειες και κεραμικές επιστρώσεις συγκροτούν μια θερμή παλέτα, ενώ τα ενσωματωμένα στοιχεία αντιμετωπίζονται ως μέρος της αρχιτεκτονικής σύνθεσης και όχι ως αυτόνομος εξοπλισμός.

 

Τα κεραμικά claustra ως μεσογειακό φίλτρο

Κεντρικό αρχιτεκτονικό θέμα αποτελεί η στρατηγική ενσωμάτωση κεραμικών διαχωριστικών πετασμάτων, των claustra. Τα διάτρητα αυτά στοιχεία οριοθετούν και οργανώνουν τόσο τους εσωτερικούς όσο και τους εξωτερικούς χώρους, χωρίς να διακόπτουν την οπτική τους συνέχεια.

Η γεωμετρία τους φιλτράρει το ηλιακό φως και απαλύνει την έντασή του. Το παιχνίδι φωτός και σκιάς που προκύπτει παραπέμπει στις μεσογειακές αρχιτεκτονικές παραδόσεις, προσδίδοντας στα πετάσματα τόσο περιβαλλοντικό όσο και χωρικό ρόλο.

Έτσι, τα κεραμικά στοιχεία δεν λειτουργούν απλώς ως διακοσμητικές επιφάνειες. Επιτρέπουν τη διέλευση του φωτός και των βλεμμάτων, δημιουργώντας διαφορετικούς βαθμούς διαχωρισμού, ιδιωτικότητας και διαφάνειας.

 

Προέκταση της κατοίκησης προς τα έξω

Η υφιστάμενη πιλοτή ενσωματώνεται στη νέα μελέτη και μετατρέπεται σε ζωτικό χώρο εξωτερικής διαβίωσης. Λειτουργεί ως ενδιάμεση ζώνη ανάμεσα στο εσωτερικό της κατοικίας και το ήπιο αστικό περιβάλλον, επεκτείνοντας τις καθημερινές λειτουργίες πέρα από το κλειστό κέλυφος.

Στον προστατευμένο αυτό υπαίθριο χώρο, μια μικρή πισίνα αντικατοπτρίζει τον όγκο της υπερκείμενης κατασκευής. Ένας υψηλός ορθογώνιος τοίχος την πλαισιώνει και λειτουργεί ως ισχυρό συνθετικό υπόβαθρο.

 

Το έργο προσεγγίζει την υφιστάμενη μοντερνιστική κατασκευή μέσα από μια ελεγχόμενη επανερμηνεία. Η ανοιχτή κάτοψη, τα κεραμικά φίλτρα και η ένταξη της πιλοτής διαμορφώνουν μια ακολουθία χώρων όπου το εσωτερικό και το εξωτερικό παραμένουν σε συνεχή διάλογο.

 

Το έργο παρουσιάστηκε σε πρώτη έντυπη δημοσίευση στο ek307 | Μάιος 2026.