Ξενοδοχείο στον Πύργο Σαντορίνης από τους This is IMDA

Στον Πύργο της Σαντορίνης, τμήματα ενός αρχοντικού του 1876 γίνονται ένα μικρό ξενοδοχείο με γωνιώδεις αυλές και θολωτά εσωτερικά, οργανωμένα με μια «ασύμμετρη συμμετρία».

 

Στον παραδοσιακό οικισμό του Πύργου, οι This is IMDA επανασχεδιάζουν τμήματα μιας κατοικίας του 1876 ως ένα νέο σύνολο φιλοξενίας, με αφετηρία τη σχέση ανάμεσα στις υφιστάμενες κατασκευές και τις νέες επεμβάσεις. Το έργο περιλαμβάνει δύο υπόσκαφους χώρους που χρησιμοποιούνταν παλαιότερα από το προσωπικό της κατοικίας, δύο πρώην στάβλους και μία νέα κατασκευή, ενώ λαμβάνει υπόψη μεταγενέστερες επεμβάσεις της δεκαετίας του 1970 που είχαν αλλοιώσει την αρχική μορφή.

Αντί να επιχειρεί την αποκατάσταση μιας εξιδανικευμένης εικόνας του παρελθόντος, η μελέτη αντιμετωπίζει τα διαδοχικά αυτά ίχνη ως μέρος της ταυτότητας του κτιρίου. Κατακερματισμένες γεωμετρίες, υψομετρικές μεταβολές και μη γραμμικές χωρικές ακολουθίες διαμορφώνουν μια νέα τάξη, η οποία αντλεί στοιχεία από την αρχιτεκτονική του Πύργου χωρίς να την αναπαράγει κυριολεκτικά.

 

Τάξη μέσα από τον κατακερματισμό

Οι εξωτερικοί χώροι διαμορφώνονται από κεκλιμένους τοίχους, τεθλασμένα επίπεδα και μετατοπισμένους άξονες. Η γεωμετρία απομακρύνεται από τη συμβατική συμμετρία, διατηρώντας όμως συνοχή μέσα από τις αναλογίες, τα υλικά και την κίνηση.

 

Οι αυλές αναπτύσσονται ως ακολουθία και όχι γύρω από έναν κεντρικό άξονα. Οι τοίχοι πλαισιώνουν αποσπασματικές θέες, δημιουργούν βαθμούς ιδιωτικότητας και καθοδηγούν την κίνηση μέσα από διαδοχικές χωρικές συνθήκες.

 

Η ελεγχόμενη αυτή ακανόνιστη διάταξη συγκροτεί μια μορφή «ασύμμετρης συμμετρίας»: μια τάξη που γίνεται αντιληπτή σταδιακά μέσα από την εμπειρία του χώρου.

Πιο ρευστή γεωμετρία στο εσωτερικό

Στο εσωτερικό, η γεωμετρία γίνεται πιο ήπια. Καμπύλοι τοίχοι, τόξα και θολοειδείς μορφές αντιπαραβάλλονται με την οξύτερη σύνθεση των εξωτερικών χώρων, δημιουργώντας πιο προστατευμένα περιβάλλοντα διαμονής.

 

Η μετάβαση ανάμεσα στους χώρους δεν είναι πάντοτε άμεση. Ανοίγματα, αλλαγές κατεύθυνσης και διαφορετικοί βαθμοί περίκλεισης επιβραδύνουν την κίνηση, διατηρώντας παράλληλα τη σχέση με τις αυλές και το φυσικό φως.

 

Η κυκλοφορία δεν οργανώνεται ως μία αυστηρά προκαθορισμένη διαδρομή. Κάθε πέρασμα αποκαλύπτει μια νέα σχέση ανάμεσα στο εσωτερικό, τις εξωτερικές επιφάνειες και τις επιλεγμένες οπτικές φυγές.

 

Το φως ως μεταβαλλόμενο στοιχείο

Το φυσικό φως συμμετέχει ενεργά στην αντίληψη της αρχιτεκτονικής. Καθώς κινείται πάνω στις τεθλασμένες επιφάνειες, δημιουργεί διαδοχικές περιοχές φωτός και σκιάς που μεταβάλλουν το βάθος και την ανάγνωση της γεωμετρίας.

Η χρωματική και υλική παλέτα παραμένει ήπια και κοντά στους τόνους του σαντορινιού τοπίου. Ξεθωριασμένες αποχρώσεις και ορυκτές επιφάνειες περιορίζουν την αντίθεση ανάμεσα στην κατασκευή και το έδαφος, ενώ ταυτόχρονα αναδεικνύουν τις μεταβολές του φωτός.

Μετά τη δύση του ήλιου, ο ενσωματωμένος φωτισμός ακολουθεί τη γεωμετρία των τοίχων, των βαθμίδων και των διαδρομών. Το σύνολο αποκτά έτσι διαφορετικό χαρακτήρα τη νύχτα, όταν το τεχνητό φως καθιστά πιο ευανάγνωστη την κατακερματισμένη σύνθεση και καθοδηγεί την κίνηση.

 

Μνήμη χωρίς μίμηση

Η μελέτη αποφεύγει την κυριολεκτική αναπαραγωγή της αρχιτεκτονικής του Πύργου. Αντίθετα, γνώριμα στοιχεία κατακερματίζονται, μετασχηματίζονται και επανασυντίθενται σε μια σύγχρονη αρχιτεκτονική γλώσσα.

Η παράδοση αντιμετωπίζεται ως συσσωρευμένη μνήμη και όχι ως σταθερό μορφολογικό λεξιλόγιο. Τα υφιστάμενα ίχνη, οι μεταγενέστερες αλλοιώσεις και οι νέες επεμβάσεις παραμένουν αναγνωρίσιμα ως μέρη της ίδιας αφήγησης.

Το αποτέλεσμα ισορροπεί ανάμεσα στη συνέχεια και τη ρήξη: ένα σύνολο όπου οι ιστορικές αναφορές, η ακανόνιστη γεωμετρία και ο ελεγχόμενος φωτισμός δημιουργούν μια εμπειρία που βασίζεται στην ανακάλυψη και όχι στην άμεση οπτική κατανόηση.

 

Το έργο παρουσιάστηκε σε πρώτη έντυπη δημοσίευση στο ek302 | Νοέμβριος 2025.