Κύαθος στο Γαλάτσι από τους KAAF | Kitriniaris Associates Architecture Firm

Ένα κέλυφος από σύνθετη δομική ξυλεία, με άνοιγμα 30m, συνδυάζει τις απαιτήσεις ενός κλειστού γυμναστηρίου με τον παθητικό περιβαλλοντικό σχεδιασμό και την επανάχρηση υλικών.

 

 

Ο Κύαθος είναι ένα προτεινόμενο κλειστό γυμναστήριο καλαθοσφαίρισης 4.000τ.μ. στο Άλσος Βεΐκου, στο Γαλάτσι. Σχεδιασμένο από τους KAAF | Kitriniaris Associates Architecture Firm, το έργο ανατέθηκε ως ειδικό δημόσιο κτίριο που απαιτεί εξειδικευμένη τεχνογνωσία στις κατασκευές από σύνθετη δομική ξυλεία.

Το νέο γυμναστήριο πρόκειται να αντικαταστήσει το υφιστάμενο ξύλινο κτίριο στην ίδια θέση. Το παλαιότερο κέλυφος έχει κριθεί κατεδαφιστέο, κυρίως επειδή τα δομικά υλικά του δεν μπορούν να πιστοποιηθούν σύμφωνα με τα σύγχρονα πρότυπα. Ωστόσο, μέρος της ξυλείας θα ανακτηθεί και θα επαναχρησιμοποιηθεί στο νέο συγκρότημα.

Νέα δημόσια αθλητική υποδομή

Το πρόγραμμα περιλαμβάνει τον κύριο αγωνιστικό χώρο και τις κερκίδες. Παράλληλα, ένα περιμετρικό εσωτερικό πατάρι λειτουργεί ως εξέδρα με θέα προς το γήπεδο.

Αποδυτήρια αθλητών και διαιτητών, χώροι υγιεινής, γραφεία διοίκησης, γραφεία συλλόγων και βοηθητικές λειτουργίες συμπληρώνουν το κτίριο.

Μια βάση από οπλισμένο σκυρόδεμα φιλοξενεί τους χώρους κάτω από την τελική στάθμη του αγωνιστικού χώρου και εκτονώνεται προς τον γειτονικό πεζόδρομο. Πάνω από αυτήν αναπτύσσονται ο φέρων οργανισμός και το κέλυφος από προϊόντα σύνθετης ξυλείας.

Η διάκριση ανάμεσα στη συμπαγή βάση και την ελαφρύτερη ανωδομή ανταποκρίνεται στις διαφορετικές κατασκευαστικές απαιτήσεις. Ταυτόχρονα, καθιστά ευανάγνωστη τη δομική οργάνωση του δημόσιου κτιρίου.

 

Δέκα ξύλινοι φορείς πάνω από το γήπεδο

Ο ξύλινος φέρων οργανισμός οργανώνεται περιμετρικά σε έναν ορθογωνικό κάνναβο διαστάσεων 45m επί 30m. Ο βασικός εμβάτης είναι 5m.

Δέκα όμοιοι ισοστατικοί φορείς γεφυρώνουν το άνοιγμα των 30m. Καθένας αποτελείται από υποστυλώματα και δοκούς, τα οποία λειτουργούν μαζί ως τριαρθρωτό τόξο. Μεταλλικά στοιχεία χρησιμοποιούνται όπου είναι απαραίτητα, κυρίως στις συνδέσεις και στα σημεία που απαιτούν πρόσθετη δυσκαμψία.

Το δομικό σύστημα συνδυάζει επικολλητή ξυλεία, αντικολλητή ξυλεία και σταυρωτή-επικολλητή ξυλεία (CLT). Αντί να αποκρύπτεται πίσω από μια ανεξάρτητη μορφολογική επεξεργασία, ο φορέας καθορίζει τη μορφή και τον ρυθμό του κτιρίου.

Η στέγη καλύπτεται με ελαφριά, αδιάβροχα στοιχεία από ανακυκλώσιμο πολυμερές. Το υλικό διαθέτει υψηλή αντοχή στις καιρικές συνθήκες και επιδέχεται εκτύπωση της επιφάνειάς του.

Από το αρχαίο κύπελλο στο ξύλινο κέλυφος

Η σύνθεση συνδέεται εννοιολογικά με τον κύαθο, έναν τύπο αρχαίου κυπέλλου ή αντλητήρα. Η καμπύλη μορφή του προσφέρει μια αναφορά για τη χάραξη και τη δομική λογική του εξωτερικού κελύφους.

Μια δεύτερη πηγή έμπνευσης προέρχεται από την κυπελλοειδή ταξιανθία και τον γαλακτώδη χυμό της γαλατσίδας, ενός φυτού του γένους Euphorbia. Τα επαναλαμβανόμενα στοιχεία της όψης μεταφέρουν τις συγκεκριμένες αναφορές σε μια αρχιτεκτονική δομή, αντί να τις εφαρμόζουν ως διακόσμηση.

Η μορφή, η στατική λειτουργία και η περιβαλλοντική συμπεριφορά αναπτύσσονται, επομένως, ως μέρη του ίδιου συστήματος. Το εξωτερικό κέλυφος προσδίδει ταυτότητα στο γυμναστήριο, ελέγχει τον ηλιασμό και διαμορφώνει τις στεγασμένες περιμετρικές ζώνες.

 

Μόνιμα σκιασμένο κέλυφος

Βασικός στόχος είναι να παραμένουν το κτίριο και οι χώροι κυκλοφορίας σε μεγάλο βαθμό υπό σκιά. Το βάθος και η επανάληψη των ξύλινων στοιχείων περιορίζουν την άμεση ηλιακή ακτινοβολία, χωρίς να εμποδίζουν την είσοδο φυσικού φωτός.

Τα ανοίγματα του κελύφους υποστηρίζουν τον φυσικό αερισμό και τον παθητικό δροσισμό. Παράλληλα, ο κατασκευαστικός ρυθμός διαμορφώνει μια σταδιακή μετάβαση ανάμεσα στο Άλσος, την προστατευμένη περίμετρο και τον κύριο εσωτερικό χώρο.

Το βρόχινο νερό από τη στέγη και τις διαμορφωμένες επιφάνειες συλλέγεται για την άρδευση. Η τοπιακή μελέτη επιδιώκει επίσης τον εμπλουτισμό της υφιστάμενης μεσογειακής βλάστησης του Άλσους.

Επανάχρηση και υλική συνέχεια

Η ξυλεία από το υφιστάμενο γυμναστήριο προβλέπεται να επαναχρησιμοποιηθεί σε περσίδες, επενδύσεις και ειδικά μη φέροντα στοιχεία. Έτσι, το υλικό του παλαιότερου κτιρίου διατηρείται, χωρίς να αναλαμβάνει στατική λειτουργία που δεν μπορεί πλέον να πιστοποιηθεί.

Ο νέος φέρων οργανισμός θα κατασκευαστεί από προϊόντα ξυλείας προερχόμενα από πιστοποιημένα δάση ελεγχόμενης διαχείρισης. Το σκυρόδεμα περιορίζεται κυρίως στη βάση και στους χώρους κάτω από το γήπεδο, ενώ η ξυλεία καλύπτει τα μεγάλα ανοίγματα της ανωδομής.

Μέσα από αυτόν τον συνδυασμό, ο Κύαθος προτείνει ένα μοντέλο δημόσιας αθλητικής υποδομής όπου ο φέρων οργανισμός, η περιβαλλοντική απόκριση και η αρχιτεκτονική έκφραση σχεδιάζονται ως ενιαίο σύνολο.